Geen reden meer om erover te piekeren. Of het nu is om uit te slapen of voor een snel dutje onderweg, dit is je gids voor slaapmatjes.
Je draagbare bed heeft twee hoofdfuncties: demping en isolatie. Slapen op een zachte ondergrond is de meest voor de hand liggende reden om een matje te kopen, maar bij kamperen in de kou heb je vooral die isolatie nodig. Vraag in de winkel gerust naar de verschillende modellen en probeer ze uit voor je koopt. Iedereen is anders en gebruikt het matje in andere omstandigheden. Leg je situatie uit, dan krijg je een beter zicht op de demping die je nodig hebt, de juiste lengte en de pakmaat.
De types slaapmatjes op de markt
Opblaasbare matjes
Opblaasbare matjes hebben verschillende luchtkamers die je lichaamsgewicht goed verdelen. Je kunt ze op meerdere manieren vullen: de meeste modellen blaas je met de mond op, maar sommige merken leveren er een kleine elektrische pomp, een zakpomp of een ingebouwde handpomp bij.
Voordelen
De geïsoleerde modellen kun je het hele jaar door gebruiken. Ze zijn comfortabel en licht.
Nadelen
Ze zijn duur en kunnen onderweg lek raken, al zit er bij de meeste een reparatieset.
Schuimmatjes
Schuimmatjes hebben een dichte schuimvulling. De luchtcellen in dat schuim zorgen voor uitstekende isolatie.
Voordelen
Ze zijn erg licht, duurzaam en vooral goedkoop. Je kunt ze in alle omstandigheden gebruiken en ze nemen geen water op, dus je kunt ze zonder extra bescherming aan de buitenkant van je rugzak vervoeren. De meeste modellen rol je op, maar er bestaan ook opvouwbare varianten die iets makkelijker weg te bergen zijn.
Nadelen
Ze zijn minder comfortabel als je op je zij slaapt, en op een ongelijke ondergrond slaap je er lastig op.
Zelfopblazende matjes
Zelfopblazende matjes combineren schuim en luchtisolatie. Ze zijn heel eenvoudig in gebruik: je opent het ventiel en het matje vult zichzelf, door het vacuüm tussen de schuimcellen.
Voordelen
Ze blazen zichzelf op, dus je staat niet buiten adem te hijgen op het moment dat je wil gaan slapen. Ze zijn bovendien comfortabel en isoleren goed.
Nadelen
Ze zijn de zwaarste van alle matjes en doorgaans duur. Net als opblaasbare matjes kunnen ze onderweg lek raken, al zit er meestal een reparatieset bij.
Waar je verder op let
Isolatie: de R waarde
Op veel matjes vind je een R waarde. Hoe hoger die waarde, hoe beter het matje warmte vasthoudt. Dezelfde eenheid wordt gebruikt voor de isolatie die je voor je huis koopt.
Kampeer je op een tropische zomernacht, dan heb je geen hoge R waarde nodig. Zodra de temperaturen dalen wordt een geïsoleerd matje wel belangrijk. Het klinkt misschien vreemd, maar je verliest de meeste warmte via de koude ondergrond, niet via je slaapzak. Dat gezegd: zowel je slaapzak als je matje moeten afgestemd zijn op het klimaat van je bestemming.
Hoeveel lichaamswarmte je s nachts verliest verschilt sterk van persoon tot persoon. De ene kampeerder heeft nauwelijks last van kou, bij de andere zakt de lichaamstemperatuur fors. Krijg je het s nachts snel koud, kies dan de hoogste R waarde die je je kunt veroorloven. Onderzoek toont aan dat vrouwen gemiddeld meer lichaamswarmte verliezen. Daarom verschillen mannen- en vrouwenmodellen bij veel merken niet alleen in maat, maar ook in R waarde.
Lengte
Je matje moet passen bij je lengte. Te lang betekent onnodig gewicht, te kort betekent koude voeten. Sommige lichtgewichtfanaten kiezen matjes die hun benen niet ondersteunen, en die soms zelfs gaten hebben, maar tenzij je heel ervaren bent en gewicht je belangrijkste criterium is, kies je beter voor een volwaardig matje.
Breedte
Ben je een rustige slaper, of rol je s nachts door de tent? Slaap je vaak op je zij en wissel je regelmatig van kant, dan is een breder matje aangewezen.
Vorm
De meeste matjes hebben de typische mummievorm, maar er bestaan ook rechthoekige modellen.
Hou er rekening mee dat het matje in je tent moet passen. Heb je een trekkingtent die aan het voeteneinde smaller wordt, kies dan zeker een mummievormig matje. Die zijn doorgaans ook lichter en compacter.
Grip
Sommige slaapzakken glijden makkelijk van een matje af. Kies daarom een matje met een gestructureerd oppervlak. De ondergrond ligt nooit perfect horizontaal en je wil niet midden in de nacht naast je matje wakker worden. Vooral voor onrustige slapers is dit belangrijk.
Vergeet niet dat je matje een groot deel van je comfort bepaalt. Je gebruikt het bijna acht uur per dag, en een goede nachtrust bepaalt je energie voor de dagen erna. Wat extra uitgeven aan een goed matje is dus volledig gerechtvaardigd.